Vlaanderen integraalwaterbeleid.be
Home > Overleg > Droogtecommissie

Overleg binnen de droogtecommissie

Het droge voorjaar en de droge zomer van 2017 zorgden voor watertekorten. Door klimaatverandering zullen dergelijke droge periodes in de toekomst waarschijnlijk vaker voorkomen, met mogelijk grote gevolgen voor het watersysteem: lage waterafvoeren in waterwegen en kanalen, droogvallende beken en poelen, lage grondwaterpeilen, een dalende waterkwaliteit, … Maar ook met een toenemende concurrentie tussen de watergebruiken (drinkwatervoorziening, industrie, landbouw, scheepvaart, natuurbehoud en recreatie).

Om bij een droogteperiode het nodige overleg tussen waterbeheerders en andere overheden en de afstemming tussen maatregelen beter te garanderen, stelde minister Joke Schauvliege in juni 2017 de CIW aan als droogtecoördinator.

  ACTUELE TOESTAND

                                      

 Droogteniveau - oranje

Update 18 september 2019 

 


De Droogtecommissie heeft op 16 juli besloten om op te schalen naar niveau 2 (code oranje) en aan de provinciegouverneurs geadviseerd om een captatieverbod in te stellen op alle stroomgebieden van ecologisch kwetsbare waterlopen tenzij er redenen zijn (zoals peilmetingen of lokale maatregelen of ....) waaruit blijkt dat het niet nodig is om een captatieverbod op te leggen.

Op het merendeel van de meetplaatsen zijn de grondwaterstanden laag (90%) tot zeer laag (65%) voor de tijd van het jaar. Door de algemeen lage en zeer lage grondwaterstanden en het aanhoudende droge weer vallen ook de peilen en debieten op de onbevaarbare waterlopen zelfs na buien snel weer terug tot zeer lage waarden voor de tijd van het jaar.

De peilen en afvoeren op de onbevaarbare en bevaarbare waterlopen zijn (heel) laag voor de tijd van het jaar. Voor de onbevaarbare waterlopen is de toestand er globaal op achteruitgegaan en nemen we in alle bekkens een slechte hydrologische situatie waar. De afvoeren op de waterwegen, die traditioneel verder in het najaar hun minima bereiken, zijn nu voor een heel aantal waterwegen (IJzer, Leie, Boven-Schelde, Dender, Zenne, Kleine Nete) lager dan ooit gemeten begin september. Op de Demer, Nete en Maas liggen de afvoeren momenteel bij de 10% laagste afvoeren ooit gemeten voor de tijd van het jaar.

De waterbeheerders nemen maatregelen om de gevolgen van waterschaarste zoveel mogelijk te beperken.

  • In alle provincies is in een groot aantal stroomgebieden van ecologisch kwetsbare waterlopen een captatieverbod ingesteld. Op vele plaatsen zijn ook bloeien van blauwalgen vastgesteld en is er een captatieverbod en recreatieverbod ingesteld. In West-Vlaanderen is ook voor een aantal andere waterlopen een captatieverbod van kracht.
  • De waterwegbeheerder beperkt het schutverlies in sluizen en pompt waar mogelijk aan sluizen water terug naar het hoger gelegen pand. Zo zijn er nog steeds bijkomende mobiele pompinstallaties actief aan de sluizen van het Albertkanaal. Aan verschillende sluizen wordt gegroepeerd geschut voor zowel de beroeps- als recreatieve vaart. Rond het Gentse en op verschillende Kempische kanalen is de toegelaten diepgang beperkt door het te lage peil. Ook gelden er scheepvaartstremmingen op het kanaal Bocholt-Herentals (tussen sluis 4 en 10) en op het kanaal Brussel-Charleroi. Op het Albertkanaal en de Kempische Kanalen zijn de watervangen voor natuur en landbouw nog steeds voor 80 % dichtgezet.

De drinkwatervoorziening is momenteel niet in het gedrang.
Er blijft een verscherpte alertheid ingesteld bij de bevoegde diensten.
Spaarzaam omgaan met alle soorten van water blijft dan ook noodzakelijk.

 

Droogtemaatregelen

Bij een aanhoudende droogte stellen waterbeheerders, waterbedrijven en andere overheidsdiensten alles in het werk om de impact van de droogte te verminderen. Ze stellen een hoger peil in, passen de stuwregeling voor schepen aan, voorzien voeding vanuit andere waterlopen, ...

De minister of de gouverneur kan bijkomende droogtemaatregelen afkondigen. Voorbeelden zijn watergebruiksbeperkingen voor specifieke toepassingen, een captatieverbod of een recreatieverbod omwille van de aanwezigheid van toxische blauwalgen.  Meer informatie hierover vindt u op volgende websites:

 

Alternatieven bij captatieverbod

Momenteel is er op vele plaatsen in Vlaanderen een captatieverbod uit de onbevaarbare en/of bevaarbare waterlopen.

Op bevaarbare waterlopen waar er nog geen captatieverbod is, kan op een aantal vaste locaties water gecapteerd worden. Je mag het water uit kanalen en rivieren gebruiken/capteren mits een melding of vergunning. Bij watervang van minder dan 500 m³ per jaar volstaat een melding, anders heb je een vergunning nodig. De nodige formulieren hiervoor, alsook de locaties waar water kan gecapteerd worden vind je hier.

Landbouwers en gemeenten kunnen op een aantal plaatsen tegen betaling gezuiverd afvalwater halen. Meer informatie hierover vind je hier.

 

Waterschaarste en droogtetoestand

Om de ernst van een waterschaarste- en droogtetoestand beter te kunnen inschatten, wordt gebruik gemaakt van indicatoren.  Meetresultaten en voorspellingen van neerslaghoeveelheden, rivierafvoeren, grondwaterpeilen en waterkwaliteitsparameters worden daarvoor verwerkt tot indicatoren die de droogtetoestand of de impact van de droogte inschalen in vier niveaus. De indicatoren worden minstens om de maand berekend. In drogere periodes gebeurt dat elke 14 dagen of elke week. Een overkoepelende indicator informeert over de nood aan maatregelen en coördinatie.

Meer info over de 4 niveaus van de overkoepelende indicator

Meer info over de droogtetoestand op www.waterinfo.be

Meer info over de  grondwaterstandsindicator op kaart of via het meest actuele rapport

 

Overleg bij waterschaarste en droogte

De Vlaamse droogtecommissie is ingebed in de CIW-werking en komt in actie bij aanhoudende of dreigende droge periodes met algemene en watertekorten. Op 22 juni 2018 vond de opstartvergadering van de droogtecommissie plaats.

Bij lokale droogte en waterschaarste gebeurt het overleg en de coördinatie via het provinciale crisisoverleg onder leiding van de gouverneur.

Meer info over de droogtecommissie

 Website Droogtecommissie (algemeen)

Integraalwaterbeleid.be is een officiële website van de Vlaamse overheid