Mandelvallei en kanaal Roeselare-Leie

De Mandel lijdt onder verontreiniging De Mandel is nog steeds zwaar verontreinigd, zowel door bedrijfsafvalwater als door huishoudelijke lozingen. Onder meer in de regio van Ingelmuster en Izegem moeten nog heel wat saneringsprojecten uitgevoerd worden. De bovenlopen van de Mandel ondervinden dan weer een belangrijke impact van de intensieve groenteteelt en de groenteverwerkende industrie. Bovendien zijn beken en grachten in het gebied op heel wat plaatsen vermaasd met het riool- en collectorenstelsel, wat leidt tot verdund afvalwater en overstortwerking.  Er zijn verschillende initiatieven lopende om dit aan te pakken. Zie bijvoorbeeld het Care+ project waar verschillende partners zich engageren om de waterkwaliteit te verbeteren.

Kanaal Roeselare-Leie, drager van watergebonden industrie Het kanaal Roeselare-Leie is een belangrijke drager van watergebonden industrie. De kanaalzone vormt één sterk verstedelijkte band van aan de Leie tot in het hart van Roeselare, met woonlinten en bedrijven langs het kanaal. Het kanaalwater is een belangrijke waterbron voor de watergebonden bedrijven. Om grotere container- en duwvaartschepen een vlottere doorgang te verlenen, wordt de Dorpsbrug in Ingelmunster vernieuwd en het kanaal over de volledige lengte met een halve meter verdiept. De werken kaderen in het Seine-Scheldeproject.

Ook van recreatief belang

Het kanaal heeft ook een belangrijke recreatieve functie. Er wordt gehengeld. Twee secties (Roeselare-Izegem en Ingelmunster-Ooigem) zijn voorbehouden voor gemotoriseerde watersport (pleziervaart, waterskiën, ...). Langs het kanaal zijn verschillende watersportverenigingen actief en de jaagpaden worden intensief gebruikt. 

Voor het Kanaal Roeselare Leie (KRL) is er, in kader van het Seine Schelde programma, een projectplan opgemaakt. Op Projectplan kanaal Roeselare-Leie | De Vlaamse Waterweg staat hier meer informatie over. In 2025 is ook het Charter voor KRL ondertekend door verschillende partners. 

Charter bundelt de gedeelde visie en ambities van alle regiopartners. Elke regiopartner onderschrijft via 5 krachtlijnen de noodzaak van de opwaardering van het kanaal Roeselare-Leie. Het Charter expliciteert de relatie met de noden van de regio en de verschillende visies, plannen en projecten.

De krachtlijnen zijn de geconsolideerde en integrale visie voor de regio, namelijk:

1. Het kanaal Roeselare-Leie als economische en infrastructurele ruggengraat voor de regio;
2. Ontsloten door een duurzaam multimodaal (inter)regionaal en lokaal mobiliteitsnetwerk;
3. Met een integraal en robuust watersysteem als drager voor een geïntegreerde gebiedswerking en schakel in het water- en ecosysteem;
4. Als drager voor de verduurzaming van de regio: klimaat- (adaptatie en mitigatie) en energietransitie.
5. Als drager van de identiteit en beleving van de regio.

Meer details en het Charter zelf zijn te vinden via: kanaal Roeselare-Leie 

Wateroverlast in de Mandelvallei beperken

De stad Roeselare ligt in een waterrijk gebied. Meer dan 30 waterlopen stromen vanuit de hoger gelegen omringende gebieden naar de Mandel, die door het stadscentrum loopt. Na de wateroverlast van mei 2016 heeft de stad in samenwerking met de provincie een visie en actieplan uitgewerkt. De oplossingen variëren van het vergroten van bufferbekkens, aanpassen van riolen, extra groenonderhoud, en het aanpassen van overstorten, tot het aanleggen van wadi's, van gescheiden riolering en van bypasses en het plaatsen van pompen en stuwen.

De bovenloop van de Mandel stroomopwaarts van Oostnieuwkerke en de Duivelsbeek, een zijloop van de Mandel, zorgen soms voor wateroverlast. Bijkomende waterberging is er aangewezen. Ook de Devebeek is gevoelig voor overstromingen. Om wateroverlast in Meulebeke en Pittem te beperken, zijn verschillende waterbeheersingswerken gebeurd. Verder is blijvend aandacht nodig voor het vrijwaren van de infiltratiemogelijkheden door grootschalige verharding bij het (her)inrichten van bestaande of nieuwe woongelegenheden en bedrijven te vermijden.

In de Mandelvallei zijn er verschillende projecten actief. Zie bv Water-Land-Schap 1.0 | Vlaamse Landmaatschappij voor een overzicht. Het Ruimtelijk Strategisch Project Mandelvallei brengt ook een verschillende partners samen om gezamenlijk aan de uitdagingen in de Mandelvallei te werken.